Tridosha, de Vaata dosha

Tridosha - Vaata Dosha

Vaata is gelokaliseerd onder de navel, in de urineblaas, het bekkengebied, de darmen, de benen, de dijen en de botten.
Een goede balans van Vaata in het lichaam is merkbaar aan een rustige ademhaling, soepele bewegingen, snelheid van begrip, een makkelijke stoelgang, een heldere oogopslag en een scherp gehoor.

De balans van Vataa:
Als Vaata normaal werkt, functioneert het lichaam perfect. Vaata bepaalt alle mentale, verbale en lichamelijke handelingen. Hij is de natuur die handelt, met een onvoorstelbare intelligentie, dank zij de aanwezigheid van Bewustzijn. Dit idee ligt aan de basis van Tantra en Kriyaa Yoga.

Bij een verhoging van Vaata is er sprake van vermoeidheid in de ledematen, een getaande huid, rillingen, winderigheid, constipatie, slapeloosheid, zwakke organen, duizelingen en ongecontroleerde spraak.

Een vermindering van Vaata in het lichaam resulteert in zwakheid, lethargie, stijfheid, bleekheid, ademhalingsproblemen en hoesten, zodat het moeilijk wordt om nog te werken.
Vaata staat voor `vernietiging'.

In Zelfvervreemding doolt vaata in het lichaam rond, als een dier gewond door een pijl.

De vijf functies van Vaatta:
Vaata is het medium van klank en wordt gunstig beïnvloed door de beoefening van het herhalen van mantras, kiertan en het offer van luisteren. Hij zet de tastzin en de spraak in beweging en doet het oor functioneren. Tot slot stimuleert hij Agni, het vuur van de spijsvertering.
Vaata heeft ether en lucht als elementen en wordt gekenmerkt door beweeglijkheid.
Vaata omvat vijf functies: praana, apaana, vyaana, oedaana en samaana.

Praana:
heeft haar zetel in het hart en vloeit in de keel, de mond, de neusholte, de ogen en de hersenen. Haar functies worden geoptimaliseerd door praanaayaama, het observeren van de adem.
Dit meditatie over de praanas en alles wat de praana, de zintuigen, de geest en het intellect tot rust brengt.

Apaana:
heeft haar zetel in de onderbuik. Haar functie is controle houden over de malas.
Ze houdt de malas vast zoals de foetus in de baarmoeder, en brengt ze op het gepaste ogenblik naar buiten.
Ze drijft de malas uit zoals faeces, urine, menstruatie en sperma.
Praana moet sterk zijn en apaana licht (door een zuivere en matige voeding, zuiveringsoefeningen enz.). Apaana vloeit neerwaarts. Vloeit ze niet, dan worden meditatie over apaana, zuiveringsoefeningen, klismas, hete kompressen, carminatieven (windverdrijvende middelen), water- en zweetafdrijvende middelen enz. voorgeschreven.

Vyaana:
doordringt het hele lichaam en brengt rasa (voedingssappen) naar elke cel. Vyaana is de energie achter de hele bloedsomloop.

Oedaana:
letterlijk opwaarts vloeien, heeft haar steun in de keel en houdt het lichaam rechtop zowel fysiek, emotioneel, mentaal als spiritueel.
Ze houdt de kracht van het lichaam in stand en voedt het denken, het geheugen en het intellect.

Samaana:
heeft manipoera tot steun en wakkert het vuur van de spijsvertering aan.

Fysieke kenmerken Vaata type:
- lichamelijk onderontwikkeld, platte borstkas
- te lang of te klein, met duidelijk zichtbare gewrichten
- zwakke spierontwikkeling
- krullend haar
- dunne wimpers, glansloze, diepliggende, actieve ogen
- koude, droge, gebarsten huid
- broze, ruwe nagels
- gebogen neus

Karaktereigenschappen Vaata:
Ze hebben kort geheugen maar zijn snel van begrip. Weinig wilskracht, mentaal instabiel en weinig tolerantie, vertrouwen of moed. Vaata typen zijn vaak nerveus, angstig en onrustig.

Ze kunnen vaak snel geld verdienen en dit even snel weer uitgeven, dus blijven ze arm.

Vaata typen houden van zoete, zure en zoute smaken. De eetlust kan variëren. Ze houden van hete dranken. Ze produceren weinig urine. Ze transpireren minder dan andere typen. Hun slaap kan gestoord zijn en ze slapen vaak minder dan gemiddeld. Handen en voeten voelen vaak koud aan.

De Sub Dosha van Vaata:
Iedere dosha heeft zijn eigen subdosha’s. De theorie van de subdosha’s geeft meer inzicht in de relatie tussen de dosha’s en de elementen en in de wijze waarop de dosha’s via die elementen hun taken in het lichaam vervullen.

Subtype	Heersend element	Lokatie		Functie	Richting v.d. beweging
prāņa Vaata pŗ = vullen. prāņa = levensadem.	Ether	Hart (speciale plek; waar de ziel zetelt), hersenen en borstkas (hart en longen). Oren, neus en tong.		Zorgt voor de ademhaling (ruimte vullen), de hartactiviteit en de geestelijke functies (dankzij prana). Ook voedseltransport vanuit mond naar beneden. Wekt honger en dorst op. Doet hart, geest en zintuigen functioneren. Zorgt voor waarneming en beweging. Belangrijkste subdosha: vader van de andere subdosha’s.	Naar beneden, naar binnen.
disfunctie			Geestelijke en neurologische kwalen: zorgen, ongerustheid, overactieve geest, Parkinson. Respiratoire klachten: astma, bronchitis, verkoudheid, hese stem, k.n.o.-ziekten. Spanningshoofdpijn. Slikproblemen. Hart- en vaatziekten. Hik, boeren en niezen.
udāna Vaata ud- = uit, opwaarts. udāna = omhoogkomende luchtstroom.	Lucht	Strottenhoofd (speciale plek); keel en borstkas, longen, navelregio.		Regelt alle opwaartse bewegingen: uitademing, spreken, niezen en boeren^3. Sterkt intellect, geest, geheugen. Reactievermogen, wilskracht (mentaal en fysiek), enthousiasme, vreugde	Naar boven.
disfunctie			Spraakmoeilijkheden, stotteren. Keelproblemen, tonsillitis. \|Respiratoire problemen: droge hoest. k.n.o.-ziekten. Hik.
samāna Vataa sama = dezelfde. samāna = luchtstroom op gelijke hoogte.	Vuur	Tussen hart en navel: navelregio, maag en dunne darm.		Voortbewegen van voedselbrij (peristaltiek). Vergezelt Agni (secretie en digestie): blaast spijsverteringsvuur aan, maakt enzymen vrij, helpt bij opname voedingsstoffen en transport naar weefsels.	Lineair.
disfunctie			Indigestie, malabsorptie, uitgeteerde weefsels. Te trage of te snelle vertering. Diarree. Nerveuze maag. Gasvorming.
apāna Vaata apa = naar beneden. apāna = naar beneden gerichte	Aarde	Colon, rectum, buikholte onder de navel (dijen, genitaliën, navel).		Regelt de uitscheiding van faeces en urine, de menstruatie, de barensweeën en de zaadlozing. (Houdt afvalstoffen ook tijdelijk vast.)	Naar beneden, naar buiten.
disfunctie			Constipatie, diarree, gas, krampen, colitis. Ziekten van blaas en genitaliën. Menstruatiestoornissen. Seksuele disfunctie. Lage rugpijn, spierspasmen.
vyāna Vaata vi- = uitelkaar, overal. vyāna = door het hele lichaam verspreide luchtstroom.	Water	Hele lichaam, met als centrum het hart.		Verantwoordelijk voor alle in- en uitwendige bewegingen van het lichaam. De zenuwvertakkingen van de nervus vagus spelen hier een belangrijke rol. Die hebben ook invloed op een goede spijsvertering. Verdeelt bloedcirculatie (arteriën en venen), lymfebanen, ademhaling (in en uit), zenuwstelsel (sensorisch en motorisch + symp. en parasymp.). Regelt bloeddruk en hartritme, zweten, motoriek (ook lopen, liggen etc.), onwillekeurige spierbewegingen (oogknipperen, gapen). Tastgevoel. Beweegt de krachten van pitta en kapha voort.	Circulair.
disfunctie			Hypertensie, zwakke circulatie. Onregelmatig hartritme. Stressgerelateerde zenuwstoornissen. Koorts en diarree.

prāna Vaata - Vaghbhata: Prana is gelokaliseerd in het hoofd en beweegt in borst en keel; ondersteunt de geest, het hart, de zintuigen en de intelligentie, zorgt voor expectoratie (ophoesten), niezen, boeren, inspiratie en doorslikken van voedsel.

udāna Vaata - Vaghbhata: De borst is de zetel van udana, deze beweegt in neus, navel en keel; zijn functies zijn het initiëren van spraak, inspanning, enthousiasme, energie (capaciteit van werken), gelaatskleur, geheugen en bewustzijn.

samāna Vaata - Vaghbhata: Samana is gelokaliseerd naast het spijsverteringsvuur, beweegt in de buik, houdt het voedsel vast voor enige tijd in het spijsverteringskanaal, helpt bij de vertering, scheidt de essentie en de afvalstoffen van voedsel, elimineert de afvalstoffen.

apāna Vaata - Vaghbhata: Apana is gelokaliseerd in de dikke darm, beweegt in het middel, blaas, penis, genitaliën en dijen, zorgt voor functies als eliminatie van zaad, menstruele vloeistof, feces, urine en foetus.

vyāna Vaata - Vaghbhata: Vyana is gezeteld in het hart, beweegt over het hele lichaam met grote snelheid, zorgt voor functies als lopen, de lichaamsdelen naar beneden brengen, de lichaamsdelen naar boven brengen, openen en sluiten van de ogen en in het algemeen al die activiteiten m.b.t. het lichaam.

^.

^.